Foto: Ramiro Martinez (Unsplash)

Door Marlies Tjallingii

Verslag van Quakers en Ik, donderdag 21 mei

De vraag die één van deelnemers vooraf stelde was: hoe nemen we de Quaker waarden mee in ons werk en in andere contacten? Dat sloot ook aan bij het thema van de Algemene Vergadering: speaking truth to power, ofwel: het lef hebben om onze waarheid uit te spreken als het spannend is.

Hoe durven wij onze waarden te kennen geven in situaties die niet altijd gelijk zijn aan onze Quakergemeenschap?

Dit was een mooi thema om naar elkaar te luisteren over de drempels die we hierbij voelen en om elkaar hierin te versterken in hoe we ons kunnen uitspreken.

We zijn met een kleine groep en daardoor kunnen we ruimschoots vertellen hoe dit thema ons aanspreekt en uitdaagt. Ik (Marlies) schrijf iedere keer een reactie die van verschillende mensen komt. Dus ook de “ik” in de uitspraak is steeds verschillend. We spreken af dat er bij uitspraken van de deelnemers, net als altijd, geen namen staan.

• Bij mij gaat het over eerlijkheid en eerlijk te zijn tegenover mezelf. Toen iemand in een club, waar ik lid van ben, iets zei dat tegen mijn waarheid in ging, ben ik opgestaan. Toen kreeg i iets anders te horen. Ik probeer vredevol voor mijn waarheid te gaan staan. Ik voel me steeds meer verbonden met de ander. Daar word ik blij van. Ook al leg ik iets uit wat tegengesteld is aan de mening van de ander…

• Ik kom niet zo vaak in een situatie waar iemand een andere mening heeft dan ik. Vroeger demonstreerde ik, maar daar heb ik vandaag weinig kans toe. Wel in de steun die ik geef aan organisaties die dezelfde waarden hebben als ik. Mijn kinderen zeggen dat ik maar niet meer mee doen met demonstraties op mijn leeftijd en met mijn gezondheid. Bij de Quakers daar voel ik me thuis en durf ik te zijn wie ik ben.

• Ik vind het ingewikkeld in mijn werk en in mijn vriendengroep. Ik werk nu vier jaar op een school en ik heb eerst de kat uit de boom gekeken. Ik ben nog steeds voorzichtig om me te uiten. Ik heb collega’s, met wie ik fijn kan samenwerken. Het is moeilijk om een lijn te trekken en te zeggen: dit wil ik niet horen. Als ik zoek naar mensen die dichter bij me staan, met wie ik vertrouwd ben, dan verandert er niets. Als ik het niet eens ben met iemand, dan zeg ik dat niet altijd

• De stappen van Geweldloze (Verbindende) Communicatie. hebben me enorm geholpen om in mijn werk te zeggen wat iets met mij doet. Dat aan te geven in ‘ik’-boodschappen. Dat heb ik wel moeten leren om dit toe te passen.

• In mijn stad leven mensen met andere meningen. Het is mijn dagelijks werk om daarmee om te gaan. Als ik niet eerlijk ben en me niet uitspreek dat voel ik me niet lekker. Dit geldt ook met de mensen met wie ik me verwant voel. Dat is niet altijd gemakkelijk.

• Ik geef les, als geschiedenisleraar, over het Midden Oosten. In één van mijn klassen is er een jongen die uitgesproken vóór de Palestijnen is. Hij heeft een dominante mening en domineert de les. Ik spreek hem regelmatig aan en doe dat buiten de les. We hebben op school afspraken hoe we hiermee omgaan. We hebben ook waarschuwingssystemen als er een onveilige in de klas optreedt. Hij is zeer kritisch op Israël en slaat door naar het antisemitisme. Ik probeer de nuance erin te houden.

Foto: Jacob Stevens (Wikimedia)

• De dokter uit Gaza, Izzeldine Abuelaish, die drie dochters en een nicht heeft verloren in 2009 door een Israëlische aanval op zijn flat in Gaza, schreef een boek: “I shall not  hate”. Hij vertelde tijdens een presentatie in Brussel: “Ik ben geen antisemiet, ik ben zelf een Semiet. Wij Palestijnen zijn ook Semieten!”

• Tijdens de Vietnam oorlog waren er Quakers die ook dat van God in Richard Nixon erkenden. Spreken van waarheid tegen de macht vereist een grote inzet en durf.

• Friends Peace Teams werken ook in Ramallah, waar ook een Quakergemeenschap is.  Het gaat er om dat we de menselijke kant benadrukken.

•  In de straten van Vukovar leven Kroaten en Serven naast elkaar, met aan beide kanten traumatische ervaringen. Het gaat erom om mensen te laten uitspreken.

• Weer terug naar de klas. Als een leerling een zwart-wit opmerking maakt, zou je een vraag kunnen stellen: “Hoe kom je aan die ideeën? Wat betekent dit voor je? Word je er blij van? Voel je je onveilig? ” Als we het hebben over een racistische opmerking dan zit daar al een oordeel in. Doe ik dan niet hetzelfde?

• Op uitdagend gedrag van een leerling reageer ik in de les of daar kom ik vaak later op terug. Ik probeer een balans te vinden in de les.

• De AZC rellen zijn misschien een uiting van trauma’s die niet op een andere manier naar buiten komen. De deelnemers hieraan voelen zich op de een of andere manier niet eerlijk behandeld of erkend.

• We noemen de naam van Gabor Maté, een Canadees-Joodse huisarts die veel met trauma heeft gewerkt en daarover heeft geschreven en er zijn video’s van hem op YouTube. Ook noemen we de naam Bessel van der Kolk, Nederlands-Amerikaans psychiater en emeritus-hoogleraar, die vooral onderzoek heeft gedaan naar posttraumatische stress.

Foto: Cross Cultures TV (Wikimedia)

Bessel van der Kolk

Afsluitend delen we wat we meenemen van dit gesprek:

• Dicht bij mezelf blijven met mijn voeten stevig op de grond.
• Nog meer de idee dat de kinderen in de klas alles moeten kunnen zeggen, waarom ze iets vinden en waar het vandaan komt, met respectvolle omgangsregels, in de klas of daarbuiten.
• Bij mij gaat het vooral om vrede in mezelf vinden, daar heb ik zelf invloed op. Ik bid en probeer in vrede te leven.

Voor mij, Marlies, was het een leerzame uitwisseling. We hadden niet zoveel stilte, maar we hebben intens naar elkaar geluisterd en elkaars uitdagingen gevoeld.

Foto: Stas Ostrikov (Unsplash)

Foto: Aaron Burden (Unsplash)

Lieve Vrienden,

Van 8 – 10 mei kwamen we samen in het Natuurvriendenhuis de Bosbeek in Bennekom met ongeveer 50 Vrienden, waaronder gasten uit België, Duitsland, Groot Brittannië, Ierland en Zweden.

We verwelkomden nieuwe Vrienden en dachten aan hen die ons ontvallen zijn. Ons thema was ‘De Waarheid spreken tegen machthebbers’ (Speaking Truth to Power). Bij de inleiding hoorden we over de Amerikaanse Quaker Rufus Jones die de mystieke ervaring van God verbond aan het handelen in de wereld.

De vroege Quakers stonden soms voor koningen en rechters. Wij worden zelden zo direct geconfronteerd met autoriteiten maar wel met andere mensen die boven ons staan en ook met systemen die ongelijkheid in stand houden.

Hoe gaan wij als Quakers hiermee om? Daar hebben wij over gesproken in basisgroepen die vaak buiten plaatsvonden omdat het zonnig weer was.

We hoorden over het werk van de Quaker Council for European Affairs (QCEA) en het Quaker United Nations Office in Genève (QUNO) en over de praktische uitwerking hiervan. In de epiloog ging het over ‘loslaten’ en vertrouwen stellen in elkaar.

Als Jaarvergadering is ertoe besloten om de verkoop van het pand Vossiusstraat toe te vertrouwen aan de relevante commissies. We besloten ook om Charles Tauber, lid van de Nederlandse Jaarvergadering, die in Kroatië werkt voor de ‘Coalition for Work With Psychotrauma and Peace (CWWPP) te blijven ondersteunen.

Uit Brussel en Genève hoorden wij over de opnieuw ingestelde dienstplicht. QCEA en QUNO werken onder meer met stille diplomatie (Quiet Diplomacy) om alternatieve veiligheid te bevorderen en de rechten van gewetensbezwaarden te respecteren. Het was bemoedigend te horen hoe juist in deze onzekere tijden mensen blijven werken aan vrede, dialoog en menselijke waardigheid.

Hierdoor houden we hoop in de goede krachten die in de wereld aan het werk zijn.

We werden geïnspireerd door het gedicht van Emily Dickinson:

Hope is the thing with feathers

That perches in the soul.

And sings the tune without the words

and never stops at all.

(Hoop is als een ding met veren

dat neerstrijkt in de ziel.

En het lied zingt zonder woorden

en nooit ophoudt.)

Dus laten wij hoop blijven houden.

In Vriendschap en verbondenheid.

Namens de Nederlandse Jaarvergadering

Kunstwerk van Jasmine Piercy, de afgevaardigde van de Britse Jaarvergadering.
Hieronder haar begeleidende tekst:

Toen kwam de Torrey Canyon ramp. Olie overal, dit was de oorzaak dat het zand troebel grijs werd en het water ook slecht. Zestig jaar later ben ik nog niet terug geweest. I kan me nog herinneren mijn afschuw en ontzetting op mijn verpeste vakantieplaats.

Misschien kunnen we beginnen om iedereen te overtuigen om te STOPPEN MET PLASTIC WATER FLESJES te gebruiken. Het kostte mij slechts 5 minuten in één van de grote supermarkten om drinken te vinden in hergebruik pakjes.

Schilderij van Riek Butler, die onze meetingruimte versierde. 
Uit het archief van de Quakers in Amsterdam

Verslag van “Quakers en ik” op do. 19 februari 2026 door Marlies Tjallingii

In 1994 heb ik tijdens de Algemene Vergadering de inleiding gehouden over dit thema. Ik maakte daar een boekje van, netjes gestencild zoals dat toen ging. Met aquarellen van Hanneke van Suchtelen, en aanvullingen van Wim Nusselder, Wils ’t Hart, Jannie de Jong en Mien Riedel en een knipsel van Hennie Knuttel. Ik had het boekje weer gevonden en bedacht: dit is een thema wat we kunnen bespreken in de uitwisseling van de Vrienden die mee doen met Quakers en ik.

Stilte en mediteren helpt om diepere gedachten op te laten komen, ik voel dat zelf soms als Lichtjes die aan gaan. Dit zijn uitspraken van deelnemers:

♥

Als ik uit een diepe meditatie kom dan schrijf ik soms zo maar een aforisme op.

De echte betekenis

van

verwijlen

weet je

als je de wortels

van het nu

in het Eeuwige

kunt peilen.

♥

De beslissing om naar Mozambique te gaan, hebben we genomen in een wijdingsamenkomst in Groningen. Dat is zo’n moment geweest dat ik nog zo voor me kan zien 

♥

Tijdens een wijdingssamenkomst ben ik soms met een onderwerp bezig. Dan voel ik dat ik op mag staan en iets mag zeggen. Achteraf weet ik vaak niet meer wat ik gezegd heb. Het Licht leidde mij, vanuit een heel andere wereld. 

♥

Terwijl we stil zijn, schrijf ik andere woorden op die ook met Licht te maken

hebben:

Bron

God

Innerlijk Licht

Inwaarts Licht

Intuïtie

Heilig weten

Rust

Kracht

Geest

Liefde

Ruimte

♥

Op de Vriendenkring van september 2015 stond een mooie tekst. Ik oefen daarmee als ik wandel. Ik stel me dan voor dat God mijn hand vast houdt. 

“Kun je jezelf zien als op reis, een prachtige reis, waar je bij elke stap liefdevol bij de hand genomen wordt door God?

Je hoeft niet te weten waarheen, waartoe.

Aan God kun je jezelf 100% overgeven.

Je Vriend”

♥

Ik ben opgegroeid in een Quaker gezin. Dat was een bad van warmte en liefde. Ik mocht gewoon zijn. Als kinderen gingen we mee naar de verschillende plekken waar de bijeenkomsten waren. Dat gaf veel licht. Als

mens heb je ook licht en veiligheid nodig. Ik voel me gedragen door het Licht.

♥

Door jullie verhalen komt er wel iets boven bij mij. Ik was in Bordeaux bij Thich Nhat Hanh, de Vietnamese monnik. Hij leerde me dat ik met één bewuste ademhaling de wereld verder help. Ik gebruik de woorden

van een lied op een bewuste ademhaling. Dan gaat er in mijn hoofd het licht aan. Als ik rustiger en liefdevoller word, dan word ik zachter. Ik maak dan ruimte voor dat van God in mij.

♥

In de Hervormde kerk waar ik ben opgevoed, zongen we lied 230:

Leid, vriend’lijk Licht, mij als een trouwe wacht,

leid Gij mij voort!

‘k Ben ver van huis en donker is de nacht,

leid Gij mij voort!

Schoon ook de toekomst mij verborgen zij,

licht stap voor stap mij met uw schijnsel bij.

♥

Ik mediteer al heel lang, dan komt het licht vanbinnen, als een groot geschenk. Daar ben ik heel dankbaar voor.

♥

Ik vind het moeilijk om de woorden te vinden die passen bij mijn beleving.

♥

Ik ben bezig met te accepteren wat is. Aanwezig zijn en je verwonderen. Ik ben net terug uit Afrika en daarmee bezig met dit te accepteren!

♥

We sluiten af met de bede: Moge het Licht, dat van God, met ons allemaal mee gaan.

Het pad van de Stille Verbinding.

Overzicht van de mensen aan de tafels bij de iftar maaltijd

De Amerikaanse Quaker Hulporganisatie AFSC en Phoenix-Gaza organiseerden een iftar-maaltijd voor een groot aantal Palestijnen, verenigd door ontheemding, waardigheid en hoop.

In februari begon de heilige maand Ramadan. Voor moslims wereldwijd is het een tijd van vasten, bezinning en saamhorigheid – een maand waarin het gezamenlijk verbreken van het vasten bij zonsondergang een diepe spirituele betekenis heeft. 

Voor Palestijnen in Gaza is die betekenis nog nooit zo belangrijk geweest. Dit is hun derde Ramadan sinds het begin van de genocide. Op de eerste dag van Ramadan brachten AFSC en partners meer dan 1600 Palestijnen met 150 vrijwilligers, samen voor een gezamenlijke iftar.

Lange gemeenschappelijke tafels werden buiten neergezet, gedrapeerd met rode tafelkleden en voorzien van stoelen. Slingers met lampjes hingen boven de tafels en gloeiden tegen de achtergrond van de verwoeste gebouwen. Live muziek vulde de avondlucht.

Iedere aanwezige ontving een complete maaltijd bestaande uit rijst, kip, dadels, salade en water. Ze deelden ook de ervaring van het samen verbreken van het vasten, als gemeenschap.

AFSC-kantoorbeheerder Firas opende het evenement met een hartelijk welkom aan de gemeenschap. “Ramadan is dit jaar hier en brengt barmhartigheid en liefde met zich mee,” zei hij. “We zijn hier niet alleen om iftar te eten, maar om een belangrijk, humanitair feit te benadrukken: dat we één lichaam zijn en dat we voor elkaar zorgen zoals organen in een lichaam met elkaar verbonden zijn.”

De iftar werd georganiseerd in samenwerking met Phoenix-Gaza for Logistics en ondersteund door vrijwilligers uit de gemeenschap. Het werd live uitgezonden op sociale media en verschillende nieuwssites, zodat mensen over de hele wereld in realtime konden meekijken.

AFSC coördinator Firas Ramlawi

In zijn toespraak tot de aanwezigen bevestigde Firas* de blijvende betrokkenheid van AFSC bij de Palestijnen. Hij vertelde hoe AFSC al sinds 1948 in Gaza aanwezig is en hoe onze huidige humanitaire hulpverlening diezelfde langdurige betrokkenheid weerspiegelt.

“Als AFSC willen we jullie laten weten dat jullie er niet alleen voor staan en dat mensen jullie zullen blijven steunen”, zei hij. “We zien waardigheid in jullie. … We zijn misschien verdeeld door ontheemding, maar vandaag zijn we verenigd tijdens één iftar, om onze broederschap en zusterschap te versterken.”

De iftar maakte deel uit van de voortdurende humanitaire hulpverlening van AFSC in Gaza. Sinds oktober 2023 heeft AFSC voedsel, water, hygiënekits en andere levensreddende hulp verstrekt aan meer dan een miljoen ontheemde Palestijnen.

Wil je dit werk van AFSC steunen maak dan een gift over naar het Quaker Hulpfonds: Bankrek: NL94 TRIO 0338 4113 64. t.n.v. Quaker Hulpfonds, Quakers. Vermeld: Gaza AFSC. Voor contact, mail naar hulpfonds@quakers.nu. 

Mensen zoals jij maken dit werk mogelijk. Shukran, Dankjewel, dat je de mensen van Gaza steunt tijdens deze Ramadan en daarna. 

*Onze Nederlandse Quakers Sytse en Marlies Tjalingii hebben nauw samengewerkt met Firas in Gaza, toen ze in 2010, 2011 en 2012 cursussen gaven, georganiseerd door het AFSC.

Door Marlies Tjallingii

Verslag van het gesprek van de Deventer Quaker groep, naar aanleiding van hoofdstuk vier van het boek van Ad van Nieuwpoort “Buig niet” over het boek Daniel.

Meedoen met het gesprek: Herman van der Leeden, Lucas de Groot. Renate van Luijk, Marlies Tjallingii, Sytse Tjallingii, online en bij Frieda Oudakker in Deventer: Susanne Zbinden en Micha Uspessij, en Martin Touwen en Christiane Schoelzel.

Na een korte inleiding van Herman over het hebben van moed, delen we ervaringen van moed en wat dat voor ons betekent. Herman legt de piramide van Maslow uit. Zie aan het eind van dit verslag

Ik (Marlies) heb wat aantekeningen gemaakt, dat ben ik zo gewend als we online een gesprek voeren. Deze keer dus niet bij elkaar bij Frieda in Deventer, maar online, met wel een delegatie bij Frieda

Het is even omschakelen, maar we kunnen uitwisselen met elkaar. En hoeven niet de reis over een gladde dijk te maken!

• Moed, wat is dat? Moedig zijn ondanks je angst toch doen of je moedig bent of moedig gedragen.
• Moedig zijn met knikkende knieën op het vliegveld in Tel Aviv, bij de aankomst en de ondervraging: waar ga je heen of bij de terugkeer: waar ben je geweest? Toch blijven staan en rustig antwoorden, wetend ik hoef niet de hele waarheid te zeggen, maar wat ik zeg, klopt!
• Vanuit woede heb ik in de kraak periode een steen van het dak af gegooid op een politie busje. Ik voelde het onrecht tot in mijn tenen. Ik kon niet anders dan zo reageren. Soms is het nodig om woedend te zijn. Dit is woede over onrecht in de hoop dat er verandering komt.
• Moed moet tot iets leiden.
• Gemoedsrust komt als we als iets doen wat overeenkomt met onze overtuiging. Ik zou dat ook authentiek gedrag kunnen noemen.
• Het woord angst komt steeds terug, het zou goed zijn om kameraadschap te vormen met de angst.
• Moed om me uit te spreken. Ik werd helemaal slaperig bij de integrale therapie die ik deed met mensen. Dat betekende dat ik iets te zeggen had, soms vond ik dat te kwetsend. Maar als ik dan zei wat ik te zeggen had, was het precies raak.
• Liftend naar India heb ik niet veel angst gekend, wel in een leprakolonie waar ik midden in de nacht een mes kreeg van een Japanse vrijwilligster om te helpen om de kolonie te bewaken.
• Misschien is het slim dat Europa zo laks is met reageren op de actie van Trump in Venezuela.
• Is het slim om moedig te doen? Wat is de grens van moed?
• Hoe groot is mijn moed om in mei naar de VS te gaan met alle maatregelen die er zijn als je de VS binnen wilt gaan? Wil ik daar in mee gaan?
• Buigen, als je maar niet breekt. Buigen kan ook mee geven zijn. Buigen maar niet op je knieën voor een tiran.
• Bij een weekend in Dordrecht in het NIVON huis op een eilandje spraken we als Quakers met elkaar af om ASO te praktiseren: elkaar bemoedigen, te stimuleren en te ondersteunen. Dat past bij moedig zijn!

De piramide van Maslow. 

Maslow had het overigens zelf niet over een piramide, de ene behoefte is niet een noodzakelijk voorwaarde voor de volgende behoefte.